Hip - Hop Profilaktyka

Program profilaktyki selektywnej kierowany do uczniów placówek szkolnych i wychowawczych z grup wysokiego ryzyka uzależnieniem

Założenia merytoryczne programu opierają się na definicji profilaktyki rozumianej jako aktywne nabywanie wiedzy i umiejętności, które mogą zostać wykorzystane do radzenia sobie w potencjalnie trudnych sytuacjach życiowych aktualnie lub w przyszłości (G. Edwards). Realizacja programu opiera się głównie na koncepcji zachowań ryzykownych Jessor’ów mówiącej o tym, iż zachowania takie są formą przystosowania, z naszego punku widzenia niewłaściwą, ale z perspektywy młodzieży doświadczającej trudności adaptacyjnych bardzo skuteczną. Jessorowie udowodnili, iż różne zachowania ryzykowne (w tym używanie substancji psychoaktywnych i inne towarzyszące zach.) mają znaczenie rozwojowe, są sposobami na załatwienie bardzo ważnych spraw życiowych, których młodzi nie mogą lub nie potrafią załatwić inaczej: zaspokojenie najważniejszych potrzeb psychologicznych (miłości, akceptacji, bezpieczeństwa, przynależności), realizacja ważnych celów rozwojowych (określenie własnej tożsamości, uzyskanie niezależności od dorosłych), radzenie sobie z przeżywanymi trudnościami życiowymi (redukcja lęku, wstydu, żalu itp.).

Program w dużej mierze tworzony był w paradygmacie modelu redukcji wpływu czynników ryzyka poprzez wzmacnianie wybranych czynników chroniących (K. Ostaszewski). Program przede wszystkim wykorzystuje strategię wzmacniania umiejętności życiowych (zajęcia psychoedukacyjne) i strategię edukacji normatywnej (zajęcia edukacyjne, konsultacje problemowe). Uzupełnieniem jest wykorzystanie strategii edukacyjnej (zajęcia edukacyjne) oraz strategii alternatyw w postaci warsztatów HIP HOP obalających mity i stereotypy na temat tej subkultury (tolerującej używanie substancji) i niewątpliwie uatrakcyjniające sam program, zachęcające do jego udziału.

Zajęcia w programie prowadzone są ze znajomością etapów zmiany postaw i podejmowania decyzji (TMZ) oraz z wykorzystaniem podejścia wzmacniającego autonomię i poczucia sprawstwa (DM).

Program, już od pierwszej edycji w roku 2014 poddawany jest stałej ewaluacji zorientowanej na: poziom osiągnięcia zamierzonych celów oraz analizę zmiennych mających wpływ na jego realizację i określenie sposobu optymalizacji i modyfikacji programu. W roku 2014 Pracownia pilotażowo zrealizowała 2 edycje programu Hip Hop profilaktyka w oparciu o środki własne i pracę wolontariuszy. W latach 2015 - 2017 zrealizowano kolejnych 7 edycji finansowanych z budżetu MZ w dyspozycji Krajowego Biura ds. Przeciwdziałania Narkomanii.

Odbiorcy:
Uczestnikami programu będą uczniowie placówek szkolnych i wychowawczych wyselekcjonowani przez pedagogów z tzw. subkultury hip-hopowej. Przy rekrutacji brane będą pod uwagę dwa kryteria: zagrożenie narkomanią z powodu marginalizacji społecznej oraz eksperymentowanie lub okazjonalne używanie narkotyków, dopalaczy, leków.

Osoby te zostaną zaproszone na wstępne rozmowy z realizatorami by stworzyć grupę uczestników. Ma to na celu wyeliminowanie zażywających szkodliwie bądź uzależnionych. Mogą to być osoby używające okazjonalnie lub przebywające w grupie osób zażywających narkotyki.

Cele:
Podstawowym celem niniejszego programu jest zmniejszenie konsekwencji nieprzystosowania młodzieży zagrożonej narkomanią poprzez wzmacnianie umiejętności życiowych (trenowanie umiejętności emocjonalnych i interpersonalnych) oraz zmianę postaw wobec zachowań ryzykownych.

Cele szczegółowe:

  • • Zwiększenie poziomu własnej świadomości w stosunku do osób i zjawisk z obszaru uzależnień; stworzenie okazji do analizy i ewentualnej zmiany postaw.
  • • Dostarczenie wiedzy na temat mechanizmów uzależnień i problemów związanych z uzależnieniem.
  • • Zwiększanie wiedzy o samym sobie i innych jako podstawy do poszukiwania dróg współpracy i rozwiązywania problemów.
  • • Rozwinięcie umiejętności kontaktu i komunikacji z ludźmi. Dostarczenie umiejętności pracy w zespole i szerszym środowisku lokalnym.
  • • Nabywanie umiejętności radzenia sobie w sytuacjach trudnych emocjonalnie.
  • • Modelowanie przez uczestników prozdrowotnych postaw oraz konstruktywnego spędzania czasu wolnego wśród rówieśników
  • • Integracja uczniów i realizatorów programu – przełamywanie stereotypów dotyczących relacji młody - dorosły wynikających z dotychczasowych doświadczeń życiowych uczestników.

 

Program:

Nabycie wiedzy na temat mechanizmów uzależnień może być czynnikiem chroniącym przed używaniem szkodliwym substancji psychoaktywnych. Poszerzenie wiedzy na temat własnych kompetencji, własnej emocjonalności, trenowanie nowych umiejętności interpersonalnych, radzenie sobie w sytuacjach stresowych wpływa na podwyższenie samooceny, a tym samym na zmniejszenie ryzyka sięgania po substancje psychoaktywne. Poznanie form alternatywnego sposobu spędzania czasu wolnego jest istotne dla zdrowego rozwoju psychospołecznego młodego człowieka.

Realizacja programu składa się z następujących typów zadań:
1) Rozmów rekrutacyjnych
2) Zajęć edukacyjno - informacyjnych
3) Warsztatów umiejętności psychospołecznych
4) Indywidualnych interwencji kryzysowych dla uczestników
5) Warsztatów alternatywnych stylów życia
6) Ewaluacji programu
7) Nagranie wytworu muzycznego uczestników zajęć

Zakładanymi rezultatami realizacji programu są:

  • • wzrost wiedzy na temat działania narkotyków, mechanizmów uzależnień i możliwości pomocy.
  • • Wzrost umiejętności konstruktywnej komunikacji, wzrost umiejętności radzenia sobie ze stresem, zwiększenie zachowań asertywnych, podwyższenie poczucia własnej wartości.
  • • Rozwiniecie umiejętności organizowania sobie czasu wolnego.
  • • Ograniczenie lub zaprzestanie używania nielegalnych substancji

Przewiduje się realizację programu w czterech grupach (koedukacyjnych) liczących 10-15 osób.
Program dla jednej grupy uczestników trwa 3 miesiące.

Zgłoszenie:
W celu zgłoszenia placówki do programu prosimy o kontakt: biuro@pro.opole.pl 

Po utworzeniu grupy istnieje możliwość realizacji zajęć w dowolnym miejscu na terenie województwa opolskiego. Uczestnictwo w programie jest bezpłatne. Program realizowany jest przy wsparciu finansowym Krajowego Biura ds. Przeciwdziałania Narkomanii.